Dwie fabryki, jeden rocznik
Rok 1881 był dla polskiego meblarstwa zaskakująco płodny. W Radomsku synowie Michaela Thoneta, wynalazcy przemysłowej metody gięcia drewna, uruchomili Fabrykę Mebli Giętych „Bracia Thonet”. W tym samym roku kilkaset kilometrów na południe, w Jasienicy pod Bielskiem, kupiec Josef Hofmann przekształcił tartak w fabrykę mebli giętych.
Potem ich losy potoczyły się podobnie, choć nie identycznie:
- Fameg - po wojnie zakład znacjonalizowano, a w 1960 roku oddano do użytku nową fabrykę. Nazwa to po prostu skrót od „Fabryka Mebli Giętych”. Na początku XXI wieku większość produkcji trafiała na eksport, m.in. do Szwecji, Wielkiej Brytanii i USA.
- Paged - w 1923 roku jasienicka fabryka weszła do grupy Thonet-Mundus. Nazwa marki ma zupełnie inne pochodzenie: w 1931 roku powstała Polska Agencja Eksportu Drewna, która rok później przyjęła nazwę „PAGED - Polska Agencja Eksportu Drewna”. W 1951 roku powstała Centrala Handlu Zagranicznego PAGED. Dopiero później nazwa eksportera przylgnęła do samych mebli.
Różne historie nie oznaczają dziś prostego podziału oferty. Obie marki łączą tradycję gięcia ze współczesnym wzornictwem i produkują zarówno do domów, jak i do restauracji, hoteli czy kawiarni. Dlatego przy wyborze więcej powie Ci konkretny model niż sam rodowód marki.
Ciekawostka: w katalogach mebli giętych do dziś wraca krzesło nr 14 Thoneta z 1859 roku - prosty, lekki mebel z kilku giętych elementów, który stał się wzorem kawiarnianego krzesła na całym świecie. To od tej technologii zaczyna się historia obu opisywanych fabryk.
Jak powstaje krzesło z drewna giętego?
W dużym uproszczeniu: drewno (w Famegu w około 90% bukowe, według producenta pochodzące z lasów zarządzanych w sposób zrównoważony) jest parowane pod zwiększonym ciśnieniem, w temperaturze powyżej 100°C. Pod wpływem pary staje się plastyczne, więc można je włożyć do metalowych form i dociągnąć stalowymi taśmami, śrubami i klinami. Potem schnie, a kształt zostaje „zamrożony” na stałe. Samo gięcie wciąż odbywa się ręcznie.
Dlaczego to ważne dla kogoś, kto po prostu chce wygodnie zjeść obiad? Bo gięty element nie ma łączeń tam, gdzie zwykle pojawiają się słabe punkty. Włókna drewna biegną wzdłuż łuku, a nie są przecinane piłą. Stąd lekkość i trwałość, z której słyną krzesła z Radomska i Jasienicy.
Ważne zastrzeżenie: nie każde krzesło z fabryki mebli giętych jest gięte. Paged w karcie modelu Yesterday wprost podaje: „gięte: nie”. To krzesło o klasycznej konstrukcji: w wersji bukowej z twardym siedziskiem producent wskazuje siedzisko ze sklejki i pozostałe elementy z litego drewna. Warto o tym pamiętać, czytając opisy sklepów, które chętnie wrzucają wszystko do jednego worka.
Porównanie: NOPP vs FINN vs Yesterday
| Parametr | NOPP A-1803/1 (Fameg) | FINN A-1609 (Fameg) | Yesterday A-4101 (Paged) |
|---|---|---|---|
| Wysokość całkowita | 79,5 cm | 79 cm | 78 cm |
| Szerokość | 44 cm | 43 cm | 45 cm |
| Głębokość | 50 cm | 48 cm | 49,5-50 cm |
| Wysokość siedziska | 48 cm | 49 cm (dane wersji tapicerowanej) | 48 cm (twarde); 49,5 cm (tapicerowane) |
| Waga | ok. 5 kg | ok. 4,2 kg | ok. 4,2 kg |
| Drewno | buk | buk | buk lub dąb |
| Tapicerka w wersji bazowej | siedzisko i oparcie | brak (wersja twarda), opcjonalnie siedzisko | brak (wersja gładka), opcjonalnie siedzisko |
| Charakter | współczesny, skandynawski | retro, lata 50. | klasyczny z minimalistycznym detalem |
| Cena w MK Inspiracje* | od 1270 zł | od 670 zł | od 744 zł |
*Ceny z września 2026 roku dla wersji bazowych (standardowe wybarwienie, podstawowa grupa tkanin). Inne wybarwienia, gatunki drewna i tkaniny wyceniane są indywidualnie. Wymiary według danych producentów i sklepu, zależne od wersji. Dla NOPP sklep MK Inspiracje podaje szerokość 44 cm, a sklep producenta 40 cm: przed zamówieniem potwierdź ten wymiar. Cena FINN dotyczy wersji twardej, a wysokość siedziska 49 cm pochodzi z danych wersji tapicerowanej. Aktualne ceny potwierdź w salonie.
Na papierze te krzesła są niemal bliźniakami: różnice w wysokości całkowitej mieszczą się w półtora centymetra. Diabeł tkwi gdzie indziej - w detalach, w wadze i w tym, jak każde z nich „gra” ze stołem.
NOPP (Fameg) - krzesło z kulką, która nie jest ozdobą
Krzesło NOPP A-1803/1 zaprojektowało BUCK.STUDIO, czyli pracownia architektów Dominiki i Pawła Bucków. To ten sam zespół, który odpowiada za wnętrze restauracji Campo, nagrodzone w 2018 roku w Londynie jako najlepszy projekt wnętrza restauracji na świecie. Widać tu myślenie kogoś, kto projektuje przestrzenie, w których krzesła pracują po kilkanaście godzin dziennie.
Znakiem rozpoznawczym serii jest mała kulka na tylnej nodze. Nie jest to wyłącznie ozdobnik. Producent przewidział ją jako wieszak na torebkę lub kurtkę, a w lokalach także jako uchwyt na tabliczkę z nazwą. Drobiazg, ale po tygodniu użytkowania zaczyna się go doceniać: torebka nie leży na podłodze, a płaszcz gościa nie ląduje na oparciu sąsiedniego krzesła.
Wersje:
- A-1803 - drewniane oparcie, siedzisko twarde lub tapicerowane,
- A-1803/1 - tapicerowane zarówno siedzisko, jak i oparcie.
Dla kogo? Dla osób, które lubią personalizację. W NOPP można osobno dobrać kolor ramy, oparcia i siedziska, więc łatwo zbudować zestaw w dwóch lub trzech tonacjach. Przy długich kolacjach pełna tapicerka wersji /1 robi realną różnicę.
FINN (Fameg) - lata 50. w wersji na co dzień
Krzesło FINN (symbol A-1609) to najtańszy model w zestawieniu, a wagą dorównuje Yesterday. Producent opisuje go jako inspirowany wzornictwem lat 50., a wyprofilowane oparcie łagodnie obejmuje plecy, co przy twardym siedzisku ma większe znaczenie, niż mogłoby się wydawać.
Przy wadze około 4,2 kg FINN łatwo przestawić, przenieść do salonu, gdy przychodzą goście, albo odsunąć od stołu podczas sprzątania. Spróbuj w salonie podnieść krzesło jedną ręką: szybko sprawdzisz, czy jest dla Ciebie poręczne. Przy drewnianej podłodze pamiętaj też o odpowiednich podkładkach pod nogi, bo sama lekkość nie chroni przed zarysowaniami.
Dla kogo? Do jadalni w stylu mid-century, do kuchni ze stołem (gdzie krzesła często się przesuwa) i dla każdego, kto chce kupić sześć lub osiem krzeseł od razu, a nie rozkładać zakupu na raty. Różnica między 6 × 670 zł a 6 × 1270 zł to 3600 zł, czyli równowartość przyzwoitego stołu.
Yesterday (Paged) - klasyka, która nie udaje antyku
Krzesło Yesterday ma w nazwie wczoraj, ale jego siła polega na tym, że pasuje także do jutra. Paged opisuje rodzinę Yesterday jako mocno nawiązującą do klasycznych wzorów, ale z detalami i minimalizmem, dzięki którym odnajduje się też we współczesnych realizacjach. W praktyce to krzesło, które postawisz zarówno przy starym, rozkładanym stole po babci, jak i przy nowoczesnym blacie z fornirem.
Rodzina Yesterday jest wyjątkowo rozbudowana, co przydaje się przy bardziej złożonych aranżacjach:
- A-4101 - wersja gładka (twarde siedzisko) lub z tapicerowanym siedziskiem,
- A-4105 - wariant tapicerowany,
- B-4101 - fotel z podłokietnikami, który świetnie sprawdza się u szczytu stołu,
- H-4100 - wersje hokerów do wyspy kuchennej lub barku.
Do wyboru jest buk lub dąb. Dąb ma wyraźniejszy rysunek słojów i lepiej współgra z dębowymi blatami oraz podłogami.
Dla kogo? Dla osób, które chcą spójnej rodziny mebli: te same linie w krzesłach, fotelu na szczycie stołu i hokerach przy wyspie. Taki efekt trudno osiągnąć, kupując krzesła różnych producentów.
Które krzesło wybrać? Krótka ściąga
- Chcesz najwięcej komfortu przy długim siedzeniu? NOPP A-1803/1 z tapicerowanym oparciem.
- Masz ograniczony budżet i dużą rodzinę? FINN w wersji twardej, ewentualnie z podkładkami na siedzisko.
- Urządzasz jadalnię i wyspę kuchenną jednocześnie? Yesterday, bo ma wersje krzesła, fotela i hokera w jednej linii.
- Masz małe dzieci? Wersje twarde FINN lub Yesterday, ewentualnie tapicerka z grupy tkanin łatwych w czyszczeniu.
- Lubisz mieszać kolory? NOPP, bo pozwala osobno dobrać barwę ramy, oparcia i siedziska.
Trzy rzeczy, które warto sprawdzić przed zakupem
1. Różnica między siedziskiem a blatem
Standardowy stół ma około 75-76 cm wysokości. Jako punkt wyjścia przyjmij około 27-30 cm między siedziskiem a górną powierzchnią blatu. Przy stole 75 cm i siedzisku 49 cm zostaje jednak 26 cm, więc wygodę warto sprawdzić osobiście. Jeśli jednak Twój stół ma grubą ramę pod blatem lub niestandardową wysokość, zmierz odległość od podłogi do spodu oskrzyni, zanim zamówisz krzesła z podłokietnikami.
2. Czas realizacji
Meble z Radomska i Jasienicy wykonuje się pod konkretne zamówienie, bo klient sam wybiera wybarwienie i tkaninę. Realnie trzeba zaplanować około 5-8 tygodni. Jeśli urządzasz mieszkanie pod termin przeprowadzki, krzesła warto zamówić jako jedną z pierwszych rzeczy.
3. Próba siedzenia
Dwa centymetry różnicy w głębokości siedziska brzmią abstrakcyjnie, dopóki nie usiądzie się na obu krzesłach po kolei. Dlatego przy krzesłach, które mają służyć latami, najlepiej sprawdzić je na żywo. Oprzyj stopy na podłodze i sprawdź, czy przednia krawędź nie uciska pod kolanami. Posiedź kilka minut. W Trójmieście o modele Fameg i Paged można zapytać w salonie meblowym MK Inspiracje w Gdańsku przy Alei Grunwaldzkiej 481, gdzie dobrze jest też przymierzyć próbki tkanin i wybarwień do własnego stołu. Przed wizytą potwierdź dostępność konkretnych modeli na ekspozycji.
Najczęściej zadawane pytania
Czy Fameg i Paged to polskie marki?
Tak. Fameg produkuje w Radomsku (województwo łódzkie), Paged ma zakład w Jasienicy koło Bielska-Białej. Obie fabryki założono w 1881 roku.
Czy krzesła z drewna giętego są trwałe?
Tak, to jedna z głównych zalet tej technologii. Gięcie pozwala ograniczyć liczbę łączeń w konstrukcji, a włókna drewna biegną wzdłuż łuku. Dlatego krzesła gięte od ponad stu lat pracują w kawiarniach i restauracjach, gdzie obciążenie jest znacznie większe niż w domu.
Czy krzesło Yesterday od Paged jest gięte?
Nie. Producent w specyfikacji modelu podaje, że nie jest to konstrukcja gięta. Yesterday ma klasyczną konstrukcję; w wersji bukowej z twardym siedziskiem siedzisko jest ze sklejki, a pozostałe elementy z litego drewna.
Kto zaprojektował krzesło NOPP?
BUCK.STUDIO, pracownia architektów Dominiki Buck i Pawła Bucka. Charakterystyczna kulka na tylnej nodze pełni funkcję wieszaka na torebkę lub kurtkę.
Ile kosztuje krzesło Fameg lub Paged do jadalni?
W zestawieniu z tego artykułu ceny wersji bazowych zaczynają się od 670 zł (FINN), przez 744 zł (Yesterday A-4101), do 1270 zł (NOPP A-1803/1 w pełnej tapicerce). Cena rośnie wraz z droższym wybarwieniem, gatunkiem drewna i grupą tkaniny.
Jaka wysokość siedziska jest właściwa do stołu 75 cm?
Dobrym punktem wyjścia jest około 45-48 cm. Przy wyższym siedzisku sprawdź ilość miejsca pod blatem, podparcie stóp oraz wygodę siedzenia. Znaczenie mają też grubość blatu i oskrzynia, czyli rama pod nim.


